BİLDİRİLER

BİLDİRİ DETAY

Zeynep Beril ERSOY, Umut OKKAN
CORDEX-MENA YAĞIŞ PROJEKSİYONLARININ TAHTALI BARAJ HAVZASI ÖZELİNDE İRDELENMESİ
 
Kaba alansal çözünürlüğe sahip olan küresel iklim modellerinin çeşitli emisyon senaryolar altında üretilmiş ham çıktılarını yerel ölçeğe indirgemek için dinamik ve istatistiksel olmak üzere iki çeşit ölçek indirgeme tekniği kullanılmaktadır. Bunlardan bölgesel ölçekte çalışan fiziksel modellemeye (RCM) dayalı çalışmaları içeren dinamik ölçek indirgeme modelleri topografya özelliklerinin de yansıtıldığı daha yüksek çözünürlüklerde sonuç verebilmektedir. Kurumsal destek ve yeterli bilgisayar donanımları ile parametrizasyonu yapılan çeşitli RCM’lerin sonuçları CORDEX (COordinated Regional climate Downscaling EXperiment) veri tabanında servis edilmeye başlanmıştır. Hazırlanan bu çalışmada, CORDEX veri tabanındaki, Orta Doğu ve Kuzey Afrika (Middle East and North Africa; MENA) bölgesi (domain) özelinde çalıştırılmış spesifik RCM’lerin aylık toplam yağış çıktılarına odaklanılmıştır. İlgili veri tabanından CNRM-CM5, GFDL-ESM2M, EC-EARTH, HadGEM2-ES ve MPI-ESM-MR iklim modellerine ait 0.44o yatay çözünürlükteki (yaklaşık 50 km grid açıklığına tekabül eden) RCP senaryo yağış çıktıları derlenmiş ve İzmir-Tahtalı barajı havzası özelinde 2020-2099 dönemini kapsayan aylık yağış serilerindeki sistematik yanlılıklar kantil delta haritalama yaklaşımıyla düzeltilmiştir. CORDEX modellerine ait referans senaryo çıktıları ile alansal ortalama gözlemler arasındaki istatistiksel ilişkiler (uzun dönem ortalama, sıra korelasyonu vb.) de incelenerek en makul grid kombinasyonlarına karar verilmiştir. Netice itibari ile, baraj havzasında RCP4.5 ve RCP8.5 senaryoları altında iklim modellerinin yağış için öngördüğü değişimlerin istatistiksel açıdan anlamlı olmadığı tespit edilirken, anomalilerde iklim modeli kaynaklı belirsizliklerin varlığı dikkat çekmektedir. ORCID NO: 0000-0003-1284-3825

Anahtar Kelimeler: CORDEX, Tahtalı Baraj Havzası, Yağış Projeksiyonu



 


Keywords: