BİLDİRİLER

BİLDİRİ DETAY

Melike Nur SELEK, Batıkan SERDEM, Batuhan DOĞDU
A356 ALAŞIMININ SICAK YIRTILMASI VE SICAK YIRTILMA İNDEKSİ TAYİNİ ÜZERİNE METAL SICAKLIĞININ VE KALIP SICAKLIĞININ ETKİSİ
 
A356 alaşımı, otomotiv endüstrisinde yaygın olarak kullanılan bir alüminyum döküm alaşımıdır. Sıcak yırtılma , A356 alaşımlarının dökümü sırasında oluşan yaygın bir hatadır ve üretimde verim kaybına sebep olmaktadır. Sıcak yırtılma, metalin katılaşma işlemi sırasında hala yarı katı haldeyken önemli miktarda çekme gerilimine maruz kalmasıyla meydana gelmektedir. Sıcak yırtılma özellikle iç gerilimleri tetikleyecek kalıp tasarımlarında, döküm sırasında sıcaklık kontrolü yapılmadığında ve kalıp içi katılaşma hızının kontrol edilemediği durumlarda döküm kalitesini büyük ölçüde düşürmektedir. Gerçekleştirilen çalışmada sıcak yırtılmanın özellikle sıcaklık kontrolü ve katılaşma hızına bağlı olarak nasıl bir davranış sergilediği gözlemlenmiştir. Bu amaçla , deneyde kullanılan değişkenler döküm sıcaklığı ve kalıp sıcaklığı olarak belirlenmiştir. Sıcak yırtılma davranışının incelenmesi için CRC sıcak yırtılma kalıbı kullanılmıştır. Bu kalıp MagmaSoft döküm simülasyon programında simüle edilmiş ve sıcak yırtılma kritik noktaları belirlenmiştir. Belirlenen kritik noktalardaki sıcak yırtılma indeksleri Minitab20 yazılımında istatistiksel olarak incelenmiştir. Elde edilen verilerin pratikte doğruluğunu tespit etmek ve güvenli bir indeks bulmak için belirlenen her parametrenin dökümü CRC kalıpta yapılmıştır. Simülasyonda kritik görünen bölgelerdeki yüzey hataları makro olarak gözlemlenmiş ve gerektiği yerde penetrant testinden yardım alınmıştır. Fraktografik analiz için SEM cihazı kullanılarak mikroyapıdaki sıcak yırtılma hataları görüntülenmiştir. Sonuç olarak, sıcak yırtılma indeksinde güvenli aralık bulunmuş ve çalışılması gereken döküm sıcaklığı ve kalıp sıcaklığı parametreleri belirlenmiştir. Düşük döküm sıcaklığı ve yüksek kalıp sıcaklığının minimum sıcak yırtılma indeksini verdiği sonucuna varılmıştır. ORCID NO: 0009-0005-9184-1386

Anahtar Kelimeler: A356, Döküm, Sıcak Yırtılma



 


Keywords: